چانه زدن در خرید وفروش اجناس در بازار ها قدامتی شاید به درازای تاریخ بشر داشته باشد.

خریداران وفروشندگان در افغانستان از چانه زدن به عنوان نمک خرید وفروش یاد میکنند.

در هرات هم بازار چانه زدن فروشنده با مشتری مثل تمام نقاط کشور هنوز داغ است.

تا جایی که برخی از مشتریان میگویند: برای خرید هرکالایی مجبور اند زمان زیادی را صرف چانه زدن با فروشنده کنند.

دکانداران درهرات هم میگویند :نبود قیمت مقطوع در بازار های این شهر دلیل داغ شدن بازار چانه زنی شده است.

اما به گفته ای آگاهان، چانه زنی های زیاد در بازار مشکلات زیادی مثل بی اعتمادی وضیاع وقت را به دنبال دارد.

هيچ کس بدرستي نمي داند که اولين بار چه کسي در کجا و به چه دليل چانه زد.

 انگار چانه زدن يا همان کلنجار رفتن بر سر قيمت از همان ابتدا که بشر شروع به داد و ستد کرد وجود داشته و تا امروز هم هيچ گونه خللي در آن وارد نشده است.

جالب اين که اين موضوع در تمام نقاط دنيا از قبايل آفريقايي گرفته تا ثروتمند ترين کشورهاي غربي وجود دارد.

هر چند که در بعضي کشورها مثل کشورهاي آسياي شرقي اين موضوع کمي بيش از حد معمول وجود دارد و چيني ها  به قول معروف مردمان پرچانه اي هستند.

در کل غلط يا درست بودن عمل چانه زدن به فرهنگ افراد بستگي دارد.

در فرهنگ افغانستان تقريبا اکثريت با آن کنار آمده اند و فروشنده هاي قديمي چانه زدن با مشتري را نمک فروشندگي مي دانند و معتقدند اصلا فروشي که با چانه زدن همراه نباشد، فروش دلچسبي نيست.

جالب اين که مشتري يا خريدار هم به طور ناخودآگاه وقتي جنسي را با چانه زدن خريداري مي کند، رضايت بيشتري از خريد خود دارند.

لذت ملال آور

اما این چانه زدن ها، آنقدر هم خوشایند نیست.

دکانداران هرات می گویند: آنها مجبور اند روزانه زمان زیادی را صرف چانه زدن با مشتریان کنند.

فیض احمد یکی از این دکانداران است.

او می گوید روزانه تعدادی زیادی از مردم برای خرید به دکان او مراجعه می کنند اما پس از چانه زنی های زیادی که

گاهی «واقعا خسته کننده است، راهش را درپیش گرفته میرودو چی بسا ناراحت ودرد آور است».

در فرهنگ معين براي چانه زني و چانه زدن معناي، پرحرفي كردن و سخن بسيار گفتن براي پايين آوردن قيمت چيزي تعريف شده است.

مصطفی فروشنده لباس در بازار هرات ظاهرا  از چانه زنی های زیادی خسته شده و خواهان تعین قیمت مقطوع بر روی اجناس از سوی شاروالی است.

در جوامع توسعه يافته که خريدها به صورت آنلاين يا اينترنتي صورت مي گيرند چانه زدن کم کم در حال رنگ باختن است و خود فروشگاه ها معمولا تخفيف هاي مشخصي را اعلام مي کنند و خريداران هم توقعي بيش از آن ندارند.

اما در کشور ما و در فرهنگ افغانی که هنوز خريد به شکل سنتي آن ترجيح داده مي شود. چانه زدن در بورس است و پرچانه ها با قدرت به راه خود ادامه مي دهند.

شاروالی هرات هم میگوید  در قبال قیمت در بازارهای هرات هیج مسولیتی ندارد ونمیتواند قیمت مقطوع بر اجناس وضع کند.

احمد فرهاد مجیدی سخنگوی این اداره می گوید بدلیل سیستم اقتصاد بازار که حاکم بر بازارهای کشور است  آنها حق دخالت درین امر را ندارند.

پی آمد چانه در جامعه

علی احمد کاوه استاد دانشگاه هرات می گوید دریک  جامعه عدم  اعتماد میان فروشنده و خریدار مشکل چانه زنی را بدنبال دارد.

آقای کاوه می گوید: این مشکل جدای از این که ضیاع وقت را برای هر دو طرف مشتری و خریدار به وجود می آورد؛ بلکه مشکلات روانی وجنجال های فزیکی  را نیز بدنبال دارد.

پرچانه هاي حرفه اي مي گويند در الفباي چانه زني چند شرط مهم وجود دارد.

 اول اين که وانمود کنيد تمايلي به خريد نداريد و از جنس مورد نظر زياد خوشتان نيامده است.

 دوم اين که بايد قيمت را از نصف مبلغ فروشنده شروع کنيد و در نهايت اندکي به آن اضافه کنيد ما بقي به هنر بازيگري شما بستگي دارد.

فروشنده ها هم معمولا مبلغي را بيشتر از قيمت واقعي جنس روي آن مي کشند که با چانه زدن مشتري چيز زيادي را از دست ندهند که اين امر خود به خود قيمت کالا را نيز افزايش مي دهد که به آن قيمت کاذب مي گويند.

 پیوندها:

‌مواعظ‌ و محدودیت‌های‌ اخلاقی‌ در بازار

Advertisements

دوستان خوب به این وبلاگ خوش امدید

1

1

تصویر  —  منتشرشده: 1 ژوئیه 2012 در دسته‌بندی نشده, عکسها

 چانه زدن در خرید وفروش اجناس در بازار ها قدامتی شاید به درازای تاریخ بشر داشته باشد.

خریداران وفروشندگان در افغانستان از چانه زدن به عنوان نمک خرید وفروش یاد میکنند.

در هرات هم بازار چانه زدن فروشنده با مشتری مثل تمام نقاط کشور هنوز داغ است.

تا جایی که برخی از مشتریان میگویند: برای خرید هرکالایی مجبور اند زمان زیادی را صرف چانه زدن با فروشنده کنند.

دکانداران درهرات هم میگویند :نبود قیمت مقطوع در بازار های این شهر دلیل داغ شدن بازار چانه زنی شده است.

اما به گفته ای آگاهان، چانه زنی های زیاد در بازار مشکلات زیادی مثل بی اعتمادی وضیاع وقت را به دنبال دارد.

هيچ کس بدرستي نمي داند که اولين بار چه کسي در کجا و به چه دليل چانه زد.

 انگار چانه زدن يا همان کلنجار رفتن بر سر قيمت از همان ابتدا که بشر شروع به داد و ستد کرد وجود داشته و تا امروز هم هيچ گونه خللي در آن وارد نشده است.

جالب اين که اين موضوع در تمام نقاط دنيا از قبايل آفريقايي گرفته تا ثروتمند ترين کشورهاي غربي وجود دارد.

هر چند که در بعضي کشورها مثل کشورهاي آسياي شرقي اين موضوع کمي بيش از حد معمول وجود دارد و چيني ها  به قول معروف مردمان پرچانه اي هستند.

در کل غلط يا درست بودن عمل چانه زدن به فرهنگ افراد بستگي دارد.

در فرهنگ افغانستان تقريبا اکثريت با آن کنار آمده اند و فروشنده هاي قديمي چانه زدن با مشتري را نمک فروشندگي مي دانند و معتقدند اصلا فروشي که با چانه زدن همراه نباشد، فروش دلچسبي نيست.

جالب اين که مشتري يا خريدار هم به طور ناخودآگاه وقتي جنسي را با چانه زدن خريداري مي کند، رضايت بيشتري از خريد خود دارند.

لذت ملال آور:

اما این چانه زدن ها، آنقدر هم خوشایند نیست.

دکانداران هرات می گویند: آنها مجبور اند روزانه زمان زیادی را صرف چانه زدن با مشتریان کنند.

فیض احمد یکی از این دکانداران است.

او می گوید روزانه تعدادی زیادی از مردم برای خرید به دکان او مراجعه می کنند اما پس از چانه زنی های زیادی که

گاهی «واقعا خسته کننده است، راهش را درپیش گرفته میرودو چی بسا ناراحت ودرد آور است».

در فرهنگ معين براي چانه زني و چانه زدن معناي، پرحرفي كردن و سخن بسيار گفتن براي پايين آوردن قيمت چيزي تعريف شده است.

مصطفی فروشنده لباس در بازار هرات ظاهرا  از چانه زنی های زیادی خسته شده و خواهان تعین قیمت مقطوع بر روی اجناس از سوی شاروالی است.

در جوامع توسعه يافته که خريدها به صورت آنلاين يا اينترنتي صورت مي گيرند چانه زدن کم کم در حال رنگ باختن است و خود فروشگاه ها معمولا تخفيف هاي مشخصي را اعلام مي کنند و خريداران هم توقعي بيش از آن ندارند.

اما در کشور ما و در فرهنگ افغانی که هنوز خريد به شکل سنتي آن ترجيح داده مي شود. چانه زدن در بورس است و پرچانه ها با قدرت به راه خود ادامه مي دهند.

شاروالی هرات هم میگوید  در قبال قیمت در بازارهای هرات هیج مسولیتی ندارد ونمیتواند قیمت مقطوع بر اجناس وضع کند.

احمد فرهاد مجیدی سخنگوی این اداره می گوید بدلیل سیستم اقتصاد بازار آزاد که حاکم بر بازارهای کشور است  آنها حق دخالت درین امر را ندارند.

پی آمد چانه در جامعه

علی احمد کاوه استاد دانشگاه هرات می گوید دریک  جامعه عدم  اعتماد میان فروشنده و خریدار مشکل چانه زنی را بدنبال دارد.

آقای کاوه می گوید: این مشکل جدای از این که ضیاع وقت را برای هر دو طرف مشتری و خریدار به وجود می آورد؛ بلکه مشکلات روانی وجنجال های فزیکی  را نیز بدنبال دارد.

پرچانه هاي حرفه اي مي گويند در الفباي چانه زني چند شرط مهم وجود دارد.

 اول اين که وانمود کنيد تمايلي به خريد نداريد و از جنس مورد نظر زياد خوشتان نيامده است.

 دوم اين که بايد قيمت را از نصف مبلغ فروشنده شروع کنيد و در نهايت اندکي به آن اضافه کنيد ما بقي به هنر بازيگري شما بستگي دارد.

فروشنده ها هم معمولا مبلغي را بيشتر از قيمت واقعي جنس روي آن مي کشند که با چانه زدن مشتري چيز زيادي را از دست ندهند که اين امر خود به خود قيمت کالا را نيز افزايش مي دهد که به آن قيمت کاذب مي گويند.

 پیوند ها:

امام علی(ع)، حکومت و بازار

چانه زنی

سازمان ملل متحد در افغانستان از افزایش تلفات غیر نظامیان توسط طالبان درشش ماه نحست سال جاری خبر داد.

مسولان این سازمان می گویند که تاکتیک های که مخالفان مسلح روی دست گرفته، تلفات غیر نظامیان را 31درصد افزایش داده است.

به گفته­ ای ستفان دمیستوزا نماینده خاص سرمنشی سازمان ملل متحد، 55 درصد افراد کشته شده در جریان این شش ماه را اطفال و6 درصد آن را زنان مشکیل می­دهند.

به گفته مسولان این سازمان تنها 43 در صد از این تلفات در ولایات جنوبی افغانستان رخ داده اند.

به گفته­ای آقای دمیستوزا این تلفات بیشتر دامن دکتران،نرس­ها، معلمین، وسایرافرادفرهنگی را گرفته است.

درعین حال خانم جورجت گنیان ریس حقوق بشر یونیما هشدار میدهد که ادامه  این وضعیت موجب فرار ودست گشیدن این افراد از همکاری با دولت می شود.

طالبان با استفاده از ماین های های کنار جاده ­ای وحملات انتحاری بیشترین تلفات را سال 2010 برافراد ملکی وارد ساخته اند.

تنها ماین های کنارجاده­ ای 557 نفرکشته وبیش از یک هزار زخمی  از خود برجای گذاشته اند که از این تعداد تنها 74 تن آنان را اطفال تشکیل می­دهند.

درشش ماه نخست سال روان بخش حقوق بشر سازمان ملل در افغانستان بیش از 3 هزار تلفات ملکی را ثبت نموده است که از این تعداد یک هزار ودوصد 71 تن کشته وبیش از یک هزار 900 تن زخمی هستند.

اما ازاین تعداد تنها 74 درصد این تلفات بر مخالفین دولت نسبت داده شده است که 12 درصد از مجموع تلفات بدست نیرو های طرفدار دولت صورت گرفته است.

هر چند به گفته این مسولان تلفات غیرنظامیان توسط نیرو های طرفدار دولت 30 درصد کاهش یافته است.

اما با آنهم از مجموع 232تلفات که بر غیر نظامیان وارد شده 69 درصد آن را توسط حملات هوایی نیرو های آیسف صورت گرفته است.

بخش سازمان ملل در امور افغانستان با انتشار اعلامیه خواستار توقف ماین های کنارجاده ای وحملات انتحاری از سوی طالبان شده است.

همچنان در این اعلامیه خواستار عملیات شبانه از سوی نیرو های بین المللی و ایجاد کمیته تحقیق تلفات غیر نظامیان از سوی حکومت افغانستان  شده است.

موضوعات مرتبط:

عملکرد سازمان ملل متحد در افغانستان

   کودکان افغانی طعمه مین های کنار جاده ای

نداشتن اندیشه ازخطرناک ترین آشوب ها وبن بست های اجتماعی به شمارمی رود،متاسفانه این مساله درجهان ابزاری وکشورهای که بحران منازعه را پشت سرگذاشته، به صورت مهلک وکشنده وجود دارد.

نداشتن اندیشه امروزین نه تنها که ما رادرحاشیه ای معرفتی جهان قرار داده بلکه در دایره عقلانیت نوین بشری هیج جایگاهی نداریم.

جغرافیایی بنام افغانستان نیز ازاین امر مستثنی نیست وازنداشتن شگرد وانگیزه فکری در رنج عذاب است.

نه تنها درافغانستان سه دهه بحران جنگ های داخلی ،غنامندی های فکری ما را به یغما برد؛ بلکه لایه های تاریخی سرزمین ما پر از روایت های بزرگ جزم اندیشی ،انحطاط وارتجاع است.

اما؛همزمان با به وجود  آمدن حکومت انتقالی درکشورنهاد های آموزشی وعلمی  بار دگر رنگ وبوی امیدوارانه تری به خود گرفتند،وفصلی جدیدی ازتاریخ فراروی تحصیلات عالی درکشور باز شد.

خوش بختانه بسیار زود دانشگاه ها درسطح کشور از نظر ساختار  با رشد قابل ملاحظه همراه شدندودانشگاه ها به دانشکده های بیشتری دست یافتند و داوطلبان تحصیلات عالی بیشتر ازا آنچه توقع می رفت به این مراکز روی آوردند و تا جایی که امروز عملاازجذب تعدادی زیادی از مراجعین عاجز اند.

این دگر گونی را می توان در هرات ازهرجایی دیگر بیشر لمس کرد، فاکتور های زیادی هستند که هرات را از سایر ولایت های دیگر افغانستان متمایز ساخته است؛

امنیت نسبی بهتر، موقعیت مهم هرات وعلم دوست بودن مردم هرات.

با گذشت یک دهه از این دگرگونی اما هنوز مشکلات وجود دارند که بیشتر ازپیش بر نگرانی ها می افزاید.

وهنوز جای سوال باقیست که با آنکه افغانستان مخصوصا هرات در گذشته از اندیشه زا  ترین  جاها بوده ومهد بزرگترین اندیشمندان به شمار می رفته اند؛ اما امروز جای خالی اندیشه را نه تنها درسطح عمومی بلکه در دانشگاه ها که مغز متفکر یک جامعه را می سازند  به وضوح می توان مشاهده کرد.

تولید اندیشه از نوشتن یک کتاب آغاز می شود تا آرایه یک نظریه وتبدیل ان به یک قانون علمی.

امروز در دانشگاه های افغانستان با آنکه خوش بختانه افرادی توانای زیادی وجود دارند؛ اما به ندرت می توان کتابی را یافت که آنرا استاد دانشگاه نوشته کرده باشد.

این مسئله در هرات بیشتر ملموس است ؛ با انکه در دانشگاه هرات، تعدادی زیادی از استادان را کسانی تشکیل می دهندکه از سویه علمی بالایی برخوردارند اما چه تعداد کتاب را می توان یافت که توسط این استادان نوشته شده باشند وما را از کتاب های وارداتی بی نیاز سازد ویا حد اقل به عنوان یک مرجع قابل استفاده باشند.

آیا لازم نیست که در دانشگاه هرات حد اقل یک نشریه تخصصی وجود داشته داشته باشد که در ان استادان مقالات علمی شان را ارایه کند؟ آیا مقلات علمی هم نوشته می شوند؟

چرا در میان دانشکده های ده گانه هرات کسی وجود ندارند که حد اقل مدعی داشتن یک اندیشه خاص به خودش را داشته باشند.

با وجود آنکه دانشگاه های کشور مدت ده سال می شود که دانشجو فارغ می دهند؛ اما از میان این دانشجویان چند تن آنان توانسته به عنوان وزنه ای علمی مطرح شوند.

چرا دنشجوی خلاقی وجود ندارند وشوق مطالعه ؛تحقیق در میان دانشجویان وجود ندارند وهمه از همه چیز خسته اند.

همه ای این نمونه ها ازخلای جدی اندیشه در در سطح عمومی ودانشگاه ها حکایت می کند.

حلا پرسش این است که دلایل این امر چیست؟

دو دلیل را به صورت گذرا می توان بر شمرد یکی که وابسته گذشته وتاریخ مان می شود و دلیل که مربوط به وضعیت وشرایط فعلی مان می شود.

با نیم نگاهی به گذشته افغانستان با یک تاریخ پرازجزم اندیشی وانحطاط رو برو می شویم تاریخی که اندیشمندان این مزر وبوم اندیشه هایش را به خارج از جغرافیایی افغانستان پروبال داده اند ومجبور به ترک دیار شده اند.

شاید جرم ارتجاع چندین صد ساله تاریخ سنتی ماست که کسی دیگر بر نخواسته تا دربرابرساختار های فرتوت دیروز وبی خاصیت که حالا درگیر ان هستیم؛ عصیان کنند.

اما دلیل امروزی انرا می توان بی توجهی مسولین به ظرفیت سازی در دانشگاه ها دانست.

نه ظرفیت سازی برای استادان ونه هم دانشجویان ، ارتباط میان استاد و دانشجو مبدل شده به یک چپتر درسی وباز پس ان دادن در امتحان،هیج عشقی وجود ندارند، استاد از دانشجو خسته اند ودانشجو از استاد؛ چون همه خالی از اندیشه اند.

التبه وجود تعداد کسانی را که فراتر از این ها عمل می کنند نمی توان نادیده گرفت اما انگشت شمار اند.

اما انچه مهم است پی آمد این وضعیت است وادامه این  روند ما را به کدام سو خواهند برد.

بی تردید می توان گفت که این ره که دانشگاه ها در ان روان است به ترکستان است.

ادامه این روند یعنی تحویل دادن یک دانشجو به جامعه که نه تنها قدرت فکر کردن را ندارد بلکه جرئت فکرواندیشه کردن را هم ندارد، دانشجو نه تنها که پوسته تعصبات بی اساس را درتمام حوزه ها نشکسته بلکه بیشتر گرفتارآن می شود.

با این وجود چگونه می توان از قشر سنت گرایی های بی اساس،قوم گرایی، تعصبات خشک ومهلک بیرون جست وبه یک جامعه ایده آل وشکوفا دست یافت.

من فکر می کنم داشتن یک برنامه بلندمدت ومنسجم برای بیرون رفتن از این بحران از هرچیز دیگر ضروری تر به نظر می رسد.

باید تحصیلات عالی را هدفمند کرد وبه فکر گرفتن یک مدرک لیسانس نباید بود.

محمد علی جاوید

مسئولان ریاست آب رسانی هرات میگویند پس ازین توذیع آب درین شهر نوبتی خواهد شد.

به گفته ای آنها از  دو روز بدین سو آنها با کمبود برق بخاطر تولید آب مواجه شده اند.

نوراحمد ترین معاون ریاست آبرسانی هرات میگوید تا به حال یک استیشن که آب چند منطقه هرات راتامین میکرد از کار بازمانده است.

هم اکنون دستکم بیش از 52 هزار فامیل مشترک ریاست آبرسانی محسوب می شوند.

که این مقدار مشترک روزانه 45 هزار مترمکعب آب نیاز دارند.

همه ساله با فرارسیدن فصل گرما مشکلات کمبود آب آغاز می شود.

افزایش گرما در هرات هم بلندرفتن مصرف آب را بدنبال دارد وهم مصرف برق.

امسال نیز همانند سال های گذشته شهروندان هرات از کمبود آب شکایت دارند.

نور احمد ترین معاون ریاست آبرسانی هرات می گوید این مشکل نه تنها از طرف روز به وجود آمده است بلکه از طرف شب نیز برق استشن های آب را فعال نمی کند.

به گفته آقای ترین از دو روز بدین سو مناطق پایین آب، گوالیان ومنطقه بکراباد آب ندارند.

آقای ترین می گوید تلاش های آنان برای جلو گیری وحل این مشکل آغاز شده است.

وی هشدار می دهد که اگر به کمبود انرژی برق در هرات رسیده گی صورت نگیرد به یک مشکل جدی تبدیل خواهد شد.

به گفته آقای ترین این اداره قادر به تامین تولید آب از طریق جنراتور نیست.

او می گوید مصرف سوخت این جنراتور ها بالا است وآنها قادر به تامین این مصرف نیستند.

اما آقای ترین جنراتور را راه حل نمیداند.

او می گوید باید برای حل این مشکل راه درست تری سنجیده شود.

به گفته آقای ترین مقدار آب مورد نیاز مشترکین آنها بیش از 45 هزار متر مکعب است.

اما از دو روز بدین سو این اداره نمی تواند این مقدار اب را برای شهروندان تامین کند.

هرچند این تنها مشکلی نیست که مردم با ان مواجه اند.

بلکه مناطقی هم وجود دارند که چندین روز است که از داشتن آب آشامیدنی محروم اند.

منطقه بابا حاجی از مناطقی است که مدت یک ماه میشود که از داشتن آب صحی محروم اند.

آقای ترین می گوید تا دو روز دیگر آنها این مشکل را بر طرف خواهند کرد.

همه ساله آغاز فصل گرما در هرات مساویست به دو مشکل عمده برای مردم این شهر.

از طرفی فشار برق درین شهر افت میکند واز سویی هم آب شهری بروی مردم قطع میشود.

سال قبل هم افت فشار برق در هرات قطع جریان آب درین شهر را بدنبال داشت.